Een gilde was een stedelijke vereniging van koop- of ambachtslieden, die allen hetzelfde beroep uitoefenden. Een gilde verzamelde wel verschillende specialiteiten (bv. stoelenmakers en huistimmermannen). Ze stelden strenge regels inzake bekwaamheid en collegialiteit. Ze ontstonden in de 13e eeuw (toen de macht van de steden toenam) en werden tenietgedaan bij de Franse revolutie.

Het gildehuis is het gebouw waar het bestuur van zulk een gilde gehuisvest was.

Gilden hadden normaal heilige als een schutspatroon. Voor timmerleden was dat meestal St.Jozef (de vader van Christus (of correcter(?): de echtgenoot van Maria, de moeder van Christus)), die ook ook timmerman was. Beeldhouwers en schilders namen vaak St.-Lucas, smeden St.-Eloy.