Het was duidelijk de stilte voor de storm.
De ganse maandag (31 Mei) bereikten ons berichten over harde gevechten tussen de troepen van MABE en NKUNDA rondom KAVUMU-airfield. Dit vliegveld ligt op een veertigtal kilometer van Bukavu en wordt voornamelijk gebruikt door MONUC. Het vliegveld werd wel verdedigd door een compagnie Uruguaianen, ondertussen versterkt met een compagnie Zuid-Afrikanen en beide vechtende partijen hadden wel op hun eerste communiezieltje beloofd om de UN gerust te laten, doch wanneer de winnende partij besloot om tóch het vliegveld te bezetten (hoeveel is het woord van een Congolees waard?) of wanneer het front zich daar zou stabiliseren en er dus geen vliegtuigen meer konden landen, dan was het gedáán met MONUC in het oosten van Congo, want ALLE bevoorrading moet via de lucht (en dus via dit vliegveld) aangevoerd worden.
Onze vrees bleek (in eerste instantie gedeeltelijk) ongegrond. Nkunda won het pleit in Kavumu, trok verder zuidwaarts en in de namiddag van dinsdag 01 Juni bereikten ons de eerste berichten over gevechten in de omgeving van 'The Chinese Peninsula' (door ons zo genoemd omdat er daar een Chinese compagnie geniakken gevestigd is), op zo'n twintig kilometer van Bukavu.
Ondertussen was men op het hoofdkwartier tot het besef gekomen dat één 'Duty Officer' te weinig was en er werd besloten een tweede 24/24 uurdienst in te stellen met de stafofficieren. De 'PersonelOfficer', Milfred MUKE, werd belast met het opstellen van de rol en hij was zó sympathiek om mij de eerste nachtshift van 24.00 Hr tot 06.00 Hr toe te kennen.
Rond 00.30 Hr kwam een groepje van een vijfentwintigtal Congolese deserteurs bescherming zoeken in het MONUC-hoofdkwartier. We namen hun wapens af en inventariseerden deze. De soldaten zelf stonden in een oogwenk in burger en vervoegden de groep, nu Congolese vluchtelingen, die zich steeds talrijker in de Welfare Club aan het verzamelen waren.
Omstreeks 01.00 Hr kwam de LO (Liaison Officer) van 10 RM binnengewandeld. Hij vertelde dat hij niet wist waar generaal MABE was, maar dat deze een klein uurtje geleden in een voertuig gestapt was en vertrokken met onbekende bestemming. Zelf ging hij zich knusjes buiten op een veldbed installeren. Ge moet het maar kunnen organiseren: officieel uw werk doen en ondertussen nog in veiligheid zijn ook…
Rond 02.00 Hr kreeg ik een paniektelefoontje van een zekere Majoor FRANCOIS, die een bataljonscommandant van 10 RM bleek te zijn. Hij vroeg om geëvacueerd te worden door MONUC, want "ils vont me tuer". Ik zei hem dat MONUC geen ophaaldienst voor deserteurs was en dat hij zich maar (zonder wapens!) moest aanbieden bij een patrouille of een UN-installatie. Ik heb verder van hem niets meer gehoord.
Het was duidelijk dat 10 RM aan het desintegreren was en dat de vlucht naar Egypte was ingezet.
Om 06.05 Hr hoorde ik weer schieten en, gezien de richting waaruit het kwam, veronderstelde ik dat het Uruguaiaanse checkpoint geëngageerd werd. Toen, een minuutje of zo later, ook geschoten werd uit de richting van het College, waar de Zuid-Afrikanen zaten, verwittigde ik zowel de COS als Kinshasa dat er, naar alle waarschijnlijkheid, op MONUC-troepen geschoten werd. Gelukkig moest ik vijf minuten later dit bericht herroepen, toen een Zuid-Afrikaanse Majoor mij kwam vertellen dat er vanuit Kamp SAIO (een militair kamp, gelegen op een heuvelrug achter de heuvelrug waarop wij keken) geschoten werd op zowel deserterende Congolese troepen als op Buniamulenge die via RUZIZI-III het kamp aan het aanvallen waren, doch NIET op MONUC-troepen. Een paar minuutjes later stopte het vuren trouwens en werd het weer even stil als voorheen.
RUZIZI-III is weer zo een specialleke.
Er zijn in de omgeving van Bukavu twee officiële overgangen over de RUZIZI-rivier, die de grens vormt tussen Congo en Rwanda: Ruzizi-I en Ruzizi-II. Maar tussen die twee ligt ook nog een stuwdam en die wordt telkens weer gebruikt om te infiltreren. Daarom noemen wij die RUZIZI-III. En in plaats van die serieus te beveiligen, laat het Congolese leger zich toch telkens weer verrassen.
Toen generaal Nkunda op woensdagmorgen 02 Juni dan ook vanuit 'The Chinese Peninsula' verder trok richting zuiden, vond hij de weg helemaal verlaten en waren de massa Congolese soldaten die de dagen voordien in Bukavu hadden rondgezworven, als bij toverslag verdwenen.
Hij werd in Bukavu hartelijk verwelkomd door Kol Mutebutsi en dat was het startsein voor de soldaten van beide groepen om, naar goede Congolese gewoonte, een stukje te plunderen en naast de door de vluchtelingen verlaten huizen, moesten ook de voorraden van WFP (World Food Program) en andere hulporganisaties er aan geloven. De MONUC-patrouilles trokken er op uit om zoveel mogelijk de schade te beperken, maar het was een druppel op een hete plaat: in het beste geval werden ze genegeerd en op sommige plaatsen werden ze zelfs bedreigd.
Om 15.00 Hr was er in het hoofdkwartier een grote briefing voor alle burgerpersoneel door de Head of Office (Mr SOW), de Director of Administration (Mr POTRITSCHNIG), de Chief of Staff (Kol JOBBINS), de Deputy Force Commander (Gen ISBERG, tevens BrigadeComd) en de Force Commander (Gen ILEIA). SOW zei dat men op een bepaald ogenblik gesuggereerd had om "Chapter 7" toe te passen (Dit hoofdstuk van de UNO-conventie laat toe om alle middelen, ook mits gebruik van geweld, in te zetten om de vrede te handhaven) om de troepen van generaal Nkunda, die duidelijk rebelleerde en de officiële troepen aanviel, te bekampen met de UN-troepen. Dit was echter onmogelijk geweest, zei hij, gezien Nkunda over een vierduizend goed bewapende soldaten beschikte en MONUC slechts over een duizendtal…
NOOIT in mijn leven heb ik me zó beschaamd gevoeld tot een bepaalde organisatie te behoren als op dát moment en ik begrijp nu ten volle de frustraties van de Belgische para's na het débacle in 1994 in Rwanda!
De UN geeft toe dat Nkunda en Mutebutsi rebellen zijn, ze heeft het mandaat om deze te bestrijden en ze laat die doen ZONDER één schot te lossen.
Ik voelde me, zacht uitgedrukt, zéér ongelukkig en ik was NIET de enige.
Deze houding zou MONUC trouwens ook niet in dank afgenomen worden door de Congolese bevolking en terecht: eerst creëert men hoge verwachtingen en dan blijkt MONUC enkel lucht te zijn…
Episode 10
Home
Boek kopen? Surf naar © 2006 Free Musketeers!